SeMaS biedt inzicht in zelfmanagementvaardigheden

Praktijkondersteuner Diana van Otterdijk testte het Self Management Screeningsinstrument (SeMaS) uit, een instrument dat in kaart brengt bij welke patiënten het zin heeft om in zelfmanagement te investeren. ‘Ik merk dat patiënten op een andere manier naar zichzelf kijken als ze de SeMaS-vragenlijst hebben ingevuld.’

Voorbeeld SeMaS profiel

Sinds tien jaar werkt Diana van Otterdijk als praktijkondersteuner in de huisartsenpraktijk in Heeze. Waarom gebruikt ze SeMaS? ‘Het brengt meer structuur in het gesprek met een patiënt. We waren in de praktijk al wel bezig met zelfmanagement, maar nog niet erg gestructureerd. Ik merk dat er door de SeMaS-vragenlijst meer diepgang in de gesprekken is gekomen. Ik leer er zelf ook van. Na tien jaar merk je dat er routine in je spreekuren sluipt. Je loopt de kans dat je dingen over het hoofd ziet. Door zo’n instrument word je daar weer uitgetrokken.’

Wat is SeMaS?

SeMaS is een screeningsinstrument voor zelfmanagement. Het helpt praktijkondersteuners om in kaart te brengen bij welke patiënten het zin heeft om in zelfmanagement te investeren en welke zelfmanagementinterventies geschikt zijn voor een bepaalde patiënt. Het zorgt voor zelfmanagement op maat. Het instrument bestaat uit een vragenlijst met 26 vragen, zoals: bent u bereid om aan zelfzorg te doen? En: hoeveel last ervaart u meestal van uw ziekte? Patiënten vullen de SeMaS-vragenlijst eerst in, op papier of via internet. Vervolgens wordt de uitslag via het Keten Informatie Systeem grafisch weergegeven in cirkels. Hoe groter de cirkels, hoe meer de patiënt in staat is tot zelfmanagement. 

SeMaS-vragenlijst biedt zelfinzicht

Diana van Otterdijk laat de uitslag op het beeldscherm zien, tijdens een consult. ‘Ik merk dat patiënten op een andere manier naar zichzelf kijken als ze de SeMaS-vragenlijst hebben ingevuld. Ze vinden de uitslag verhelderend. Ze vinden het ook interessant om te zien wat ze al goed kunnen. Daar zijn ze echt op gefocust: wat heb ik gescoord? Waar ben ik goed in?’ Diana neemt de resultaten mee in de volgende consulten. ‘Ik bespreek nu meer gestructureerd vragen als: wat kun je er zelf mee, wat houd je tegen, hoe ga je daarmee om?’

SeMaS inplannen in een consult

Tips voor andere praktijkondersteuners? ‘Neem de tijd om eraan te wennen. Ik moest echt even over een drempel om zo’n nieuw instrument uit te proberen. Maar het is de moeite waard. Ik bereid een consult nu beter voor. Voordat ik een patiënt spreek, pak ik de uitslag erbij en kijk ik wat iemands aandachtspunten zijn. Voorheen kon ik hup, zo een consult ingaan zonder dat ik het had voorbereid.’ Ingewikkeld is SeMaS volgens Diana niet. ‘Het enige wat ik wel eens ingewikkeld vind, is om SeMaS in te plannen in een consult. Als je echt iets wilt uitleggen, heb je meer tijd nodig. Maar daar heb ik een oplossing voor: ik vraag iemand soms terug zodat we er verder op kunnen doorgaan.’

Meer informatie over het instrument SeMaS - Self Management Screening vind je in de instrumentenkiezer van Zelfzorg Ondersteund (ZO!).

kennispleinchronischezorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten