'Zelfmanagement implementeren in kleine stappen'

Arthur Eyck, programmamanager bij InEen Arthur Eyck, programmamanager bij InEen geeft zijn visie op implementatie van persoonsgerichte zorg. 'Er is geen blauwdruk. Je werkt stap voor stap met professionals en patiënten aan maatwerk.'

‘Een blauwdruk voor succesvolle implementatie van persoonsgerichte zorg is niet te geven’, blogt Arthur Eyck, programmamanager bij InEen. Organisaties, zorgverleners, patiënten en hun contexten verschillen. Dat vraagt om maatwerk en kleine stappen vooruit. ‘Ik zie dat zorgverleners soms nerveus worden als we ze vertellen dat er geen blauwdruk te geven is voor het invoeren van persoonsgerichte zorg. Een goede implementatie is van zoveel factoren afhankelijk, bijvoorbeeld van de organisatiecultuur. En van de onderlinge relaties. Gaat het bijvoorbeeld om een academische huisartsenpraktijk waar medewerkers gewend zijn om ook onderzoek te doen, dan zit het al meer in het systeem om mee te gaan met nieuwe ontwikkelingen. 

Ontwikkelen met professionals

De afgelopen jaren werkten bestuurders, managers en kwaliteitsmedewerkers hard aan complexe implementatieplannen. In de praktijk landen die echter vaak maar moeilijk. Plannen die ook cultuur- en gedragsveranderingen vergen, werken niet als ze van buitenaf opgelegd worden. Ze moeten samen met professionals ontwikkeld worden. Het advies is om dat in kleine stappen te doen. Dan kan voortdurend uitgeprobeerd worden wat wel en niet werkt. En je kunt daarbij gebruik maken van ervaringen van anderen.

Zoektocht 

Implementatie van persoonsgerichte zorg is voor elke praktijk en zorggroep een zoektocht. Een zoektocht waarin je stap voor stap samen met praktijkprofessionals en patiënten aan maatwerk werkt. Eenvoudig is dat niet altijd. Gelukkig weten we inmiddels wel hoe die zoektocht, samen met de betrokkenen, kan worden georganiseerd. De werkplaats zelfmanagement, die Vilans het afgelopen jaar samen met leden van InEen in opdracht van ZonMw heeft uitgevoerd, biedt daarvoor belangrijke aanknopingspunten. Vanuit Zelfzorg Ondersteund (ZO!) ondersteunen we dit door ‘scan & plan’-trajecten aan te bieden. Op systematische wijze wordt daarin verkend wat een volgende stap kan zijn bij de invoering van persoonsgerichte zorg en wat daarvoor nodig is.

Patiënten betrekken

De kans op succesvolle implementatie wordt groter als zorgverleners de interactie met en de kracht van patiënten benutten. Zorgverleners zijn vaak verrast als ze met patiënten in gesprek gaan over wat zij belangrijk vinden; hoe hun ziekte hun leven beïnvloedt en hoe zij denken dat hun kwaliteit van leven kan worden verbeterd. Dan blijkt het perspectief breder te zijn dan enkel de correcte toepassing van een ziektespecifieke zorgstandaard. Patiënten zijn niet alleen patiënt maar bijvoorbeeld ook partner, ouder en medewerker. Zij streven naar een goede balans in hun leven.

Intrinsieke motivatie 

Een voorbeeld: een COPD-patiënte geeft aan dat ze graag met haar kleinkind naar de speeltuin zou kunnen lopen. Dat is een belangrijk aanknopingspunt voor de zorgverlener. Hij kan haar effectiever adviseren over hoe dat doel te bereiken. Zonder aan te haken op die intrinsieke motivatie zou hetzelfde advies, gebaseerd op de zorgstandaard, in veel gevallen minder snel worden opgevolgd. ‘Het is de kunst om de intrinsieke motivatie van de patiënt te vinden om het gedeelde einddoel te bereiken.’

Download het eindresultaat van de Werkplaats 'Zelfmanagement in de praktijk': Handleiding Zorgen voor Zelfzorg (pdf)

kennispleinchronischezorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten