Eigen regie versterken van patiënt en mantelzorger

Huisarts Jos Dries ondersteunt mantelzorgers door de situatie van de patiënt en zijn mantelzorger samen met hen in kaart te brengen. Hij ontwikkelde hiervoor een hulpmiddel, waarmee hij de zorg structureert. Jos Dries: ‘Patiënten en hun naasten voelen zich gehoord en er ontstaan spontaan oplossingen.’

In de huisartsenpraktijk van Jos Dries is het merkbaar dat ouderen langer thuis blijven wonen en dat er meer een beroep gedaan wordt op eigen kracht. Vaker dan voorheen wordt hij geconfronteerd met complexe situaties. Om snel inzicht te krijgen in wat er speelt, gebruikt Jos Dries een zelfontworpen hulpmiddel: het Consultblad eigen regie (pdf).

Consultblad eigen regie

Het consultblad bestaat uit één A4, opgedeeld in een aantal vakken. Volgens een vast patroon doorloopt hij in het consult de vakken. Naast lichamelijke klachten, vitaliteit en copingsvaardigheden van de patiënt wordt ook de omgeving van de patiënt in kaart gebracht. Die bestaat onder meer uit: mantelzorgers, familie, andere informele hulpverleners, de werkgever en de materiële omgeving van de patiënt. Niet van achter zijn bureau, maar naast de patiënt en de mantelzorger neemt hij het papier met hen door. Dat kan in 15 minuten. 

Positieve effecten

Deze werkwijze levert diverse positieve effecten op. Naarmate het papier verder ingevuld is ontstaat er overzicht. Het wordt zichtbaar waar de lege plekken zitten en soms komen dan vanzelf de antwoorden. Jos Dries: ‘Het mooie is dat die antwoorden niet mijn interpretatie zijn. De oplossingen ontstaan spontaan in het gesprek. Patiënten zeggen tegen me: eindelijk een huisarts die naar me luistert en aandacht heeft voor mijn héle situatie.’

Nieuwe inzichten

Mensen komen tot inzichten hoe ze hun situatie anders kunnen aanpakken. Een patiënt met kanker vulde met zijn vrouw het formulier in. Door de inbreng van zijn vrouw werd duidelijk dat hij teveel met klussen aan zijn huis bezig was en dat nu andere dingen belangrijker waren. Hij zette zijn huis te koop. Bij een dame die een zalfje kwam halen voor een huisgenoot, werd duidelijk dat ze mantelzorger was voor een illegale terminale persoon en dat er veel meer zorg en ondersteuning nodig was.

Mantelzorgers benaderen

Contact met mantelzorgers begint meestal met een vraag van de mantelzorger. Daarop volgt een afspraak of een telefoongesprek. Bij een eerste gesprek gaat Jos Dries niet direct uit van overbelasting. Hij stelt open vragen, waaronder de vraag: lukt het? Vervolgens zoek ik naar het juiste niveau van zorg en betrokkenheid. Proactief benaderen van mantelzorgers komt niet zoveel voor. Wel vraagt hij als de mantelzorger meekomt: ‘wat vindt ú ervan?’

Heft in eigen hand

Afhankelijk van de persoon en de situatie, betrekt Jos Dries patiënten en mantelzorgers bij keuzes voor de zorg en de behandeling. Niet iedereen kan en wil de regie voeren. Mensen die het aankunnen, ziet hij groeien. Hij sterkt hen in hun rol en geeft hen het vertrouwen dat ze het zelf kunnen. Als de situatie erom vraag, neemt hij zelf de regie, regelt zaken voor de patiënt en mobiliseert diens omgeving. Jos: ‘Dat doe ik alleen als het echt niet anders kan. In principe ga ik uit van het standpunt: laat de patiënt zo veel mogelijk het heft in eigen hand houden.’

kennispleinchronischezorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten