‘Voorkom verstikking van de kleinschalige zorg’

Wetenschapper en adviseur Tom Peeters promoveerde in november 2015 op zelfsturende teams in de thuiszorg. ‘Hoe goed organisaties ook aan de slag gaan met zelfsturing, de verstikkende invloed van de overheid belemmert een goede kans van slagen.’ Lees zijn blog.

‘Tijdens mijn onderzoek zag ik dat het eindresultaat van organisatieverandering in de thuiszorg niet zozeer afhangt van wat organisaties doen. Veel bepalender is de beperkte ruimte die organisaties krijgen vanuit de overheid. In mijn werk als adviseur bij ‘Vandaag Zorgvernieuwing’ zie ik dat ook kleine zorgaanbieders verstrikt raken in een complex web van wet- en regelgeving. Dit is een zorgwekkende ontwikkeling, juist omdat deze organisaties opkomen voor kwetsbare doelgroepen die anders tussen wal en schip vallen.

In de dubbele houdgreep

Wat houdt dat in? Organisaties moeten voldoen aan talloze externe eisen die voortdurend veranderen. Een complex web van wet- en regelgeving beperkt de speelruimte voor organisaties en houdt hen als het ware in een houdgreep. Het gevaar is dat organisaties hierdoor ook zichzelf in de houdgreep gaan houden, omdat het vertalen van deze eisen als zeer belastend wordt ervaren. Hierdoor dreigt als het ware een dubbele houdgreep. Op basis van eigen onderzoek concluderen wij dat er in 2015 meer dan 100.000 productcodes bestaan voor de zorg in natura onder de Jeugdwet. Vanzelfsprekend werken we hiermee bureaucratisering in de hand, ook voor kleinschalige zorgaanbieders.

Uit de dubbele houdgreep

Hoe blijven kleinschalige zorgaanbieders uit de dubbele houdgreep? De interne manier van organiseren is meestal niet het probleem, want in tegenstelling tot veel grote zorgorganisaties zijn deze zorgaanbieders wel flexibel georganiseerd. Om uit de dubbele houdgreep te blijven zijn kleinschalige zorgorganisaties afhankelijk van de overheid. Alleen wanneer beleidsmakers meer bewustwording creëren van de gevolgen van hun beleid, is er een opening.

Een interessante ontwikkeling is ook de samenwerking tussen kleinschalige en grootschalige zorgaanbieders. Wij starten bij ‘Vandaag Zorgvernieuwing’ met een project waarbij een grote zorgaanbieder samenwerkt met kleinschalige zorgondernemers. De achterliggende gedachte is dat de passie voor zorg van de zorgondernemer volledig tot bloei komt. Tegelijkertijd krijgt de ondernemer van de grootschalige zorgaanbieder professionele ondersteuning bij het omgaan met externe eisen.

Bureaucratie in de zorg, een veelgehoorde boodschap?

Ja! De media berichten in overvloed over te veel bureaucratie in de zorg. Toch worden deze woorden nog onvoldoende omgezet in baanbrekende maatregelen. De focus van de overheid ligt nu vooral op het bevorderen van de eigen regie van mensen. Dit is goed. Maar daarnaast zou de primaire focus moeten liggen op beleidsontwikkeling, zodanig dat deze de bureaucratie daadwerkelijk doet afnemen in plaats van toenemen.’

Tom Peeters werkt als adviseur zorgvernieuwing bij het adviesbureau Vandaag Zorgvernieuwing.

Download het proefschrift van Tom Peeters: ‘Redesigning home care: From a bureaucratic to a socio-technical type of provider organisation’

Tip van Tom Peeters: lees ook het artikel 'The Simplicity Cycle - Simplicity And Complexity In Design' van de Amerikaanse innovatie, technologie en design-consultant Dan Ward. Tom Peeters: 'Het artikel biedt mooie en eenvoudige inzichten in hoe we tot ongewenste complexiteit komen en hoe we dit mechanisme kunnen ontwijken.'

kennispleinchronischezorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten