Zelfmanagement volgens Mirjam, laaggeletterd

Mirjam, een laaggeletterde patiënt, vertelt over de methodiek 'Zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardigheden' die in haar huisartsenpraktijk wordt toepast. Een stapsgewijze aanpak om mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden beter te herkennen en te ondersteunen. Mirjam is als ervaringsdeskundige betrokken bij dit traject. Lees haar verhaal.

Zorg bij laaggeletterdheid

Waar loop je tegenaan en wat helpt? 

‘Ik kan me goed redden in het dagelijks leven. Als ik iets niet begrijp vraag ik om hulp. Mijn grootste zorg? Dat ik ergens intrap. Dat ik iets onderteken zonder precies te weten wat en dat ik dan ergens aan vastzit. Daarom vind ik lezen eigenlijk nog belangrijker dan schrijven. Dus als ik een brief krijg die ik niet snap, dan bel ik op. Dat ik laaggeletterd ben vertel ik dan niet. Ik vraag gewoon of ze het uit willen leggen. Als ik het dan heb nagevraagd en ik begrijp het, ben ik blij dat het me weer gelukt is.'

Weten anderen dat je laaggeletterd bent?

'Nee, de meeste mensen weten niet dat ik laaggeletterd ben. Gelukkig kan ik nog redelijk lezen en schrijven. Ik heb het geleerd toen de kinderen klein waren. Gewoon, door met hen mee te doen, zonder dat zij er iets van merkten. De televisie, daar heb ik ook veel van opgestoken. En door puzzels. Ik leer mezelf dan woorden spellen. En als ik iets echt niet snap, vraag ik mijn man om mee te lezen. Maar eerst probeer ik het zelf. Zo leer ik het steeds beter. Want als je niks doet, kom je niet verder.'

Hoe is het contact met de huisarts?

'Bij de huisarts red ik me behoorlijk. Als ik bijvoorbeeld een brief heb gekregen met vragen, dan neem ik die mee naar de praktijk. Aan de balie laat ik die zien en dan vertellen ze wat ik moet doen. Ik heb pas twee jaar geleden aan de huisarts verteld dat ik laaggeletterd ben. Hij heeft het in zijn systeem gezet, de rest hoeft het niet te weten. Nu houdt hij er rekening mee en dat is fijn.'

Waarom heb je het verteld?  

'De reden dat ik het verteld heb is dat mensen me niet serieus namen. Bijvoorbeeld bij het postkantoor. Ik moest wat invullen en zei dat ik dat nog nooit had gedaan. Daar kreeg ik opmerkingen over. Hoezo? Kan je dat dan niet? Mijn huisarts reageerde heel normaal. Ik zie er ook niet tegenop om naar de praktijk te gaan. Als ik iets moet invullen, doen we het meestal samen. Of ik doe het thuis. Dan zit ik rustig en lukt het me beter. En als het dan nog niet gaat, vraag ik mijn man om te helpen.'

Moeten meer huisartsenpraktijken dit doen?

'Ja, er zijn namelijk heel veel mensen zoals ik. In onze praktijk doen we met 3 laaggeletterden mee met de invoering van de methodiek'Zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardigheden'. We hebben allemaal ons eigen verhaal. Onze inbreng helpt het gezondheidscentrum enorm. Het is ook fijn om te merken dat ze moeite voor je doen. Dat ze ons beter willen begrijpen en rekening houden met ons zodat wij ook ons verhaal kwijt kunnen. Zo wordt iedereen goed geholpen, of je nu laaggeletterd bent of niet.’ (Mirjam is niet de echte naam van de geïnterviewde. Om privacy-redenen is haar naam aangepast. De foto bij dit artikel is stockbeeld.)

Handreiking Zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardigheden

Methodiek zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardighedenVilans ontwikkelde voor de eerste lijn de handreiking ‘Zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardigheden’. Enkele praktijken werken er inmiddels mee. De handreiking beschrijft een stapsgewijze aanpak voor huisartsenpraktijken en gezondheidscentra om mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden beter te herkennen en te ondersteunen. Naast praktische informatie, krijg je veel tips, verwijzingen naar hulpmiddelen, websites en praktijkcases. Vraag een gratis download aan van de handreiking

De handreiking is ontwikkeld door Vilans, samen met mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden, zorgverleners uit vier huisartspraktijken, Pharos, de werkgroep Zelfmanagement van de Alliantie Gezondheidsvaardigheden en de werkgroep Diversiteit en Global Health van het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG).

Lees ook het nieuwsbericht Huisartspraktijken helpen laaggeletterden naar gezond gewicht

Verder lezen

 

kennispleinchronischezorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten