Pilot Gezondheidsvaardigheden in Schiedam - deel 1

Huisartspraktijk Damzicht in Schiedam werkt als eerste in Nederland met de methodiek ‘Zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardigheden’. In een drieluik lees je over hun ervaringen. In deel 1 vertelt verpleegkundig specialist Aryaan Bovenberg over de achterstandswijk waarin zij werkt.'

Damzicht fungeert als pilot in dit traject voor Zorgorganisatie Eerste Lijn (ZEL). Eerder was Damzicht intensief betrokken bij de ontwikkeling van de methodiek, die een stapsgewijze aanpak biedt om zelfmanagement bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden te bevorderen.

Taalachterstand belemmert de zorg 

Pilot gezondheidsvaardigheden‘Wij werken in een achterstandswijk met veel allochtone en autochtone patiënten met veelal een laag opleidingsniveau,' begint Aryaan Bovenberg haar verhaal. 'Er zijn ook allochtone patiënten met een hoger niveau, maar zij beheersen de taal vaak onvoldoende en kennen het zorgstelsel niet. Ook geldgebrek, stress of heimwee spelen mee. Dit alles belemmert de zorg aan deze groep patiënten en vormt een probleem. Zeker nu zelfmanagement en zelfredzaamheid steeds belangrijker worden.' (foto is stockbeeld)

Meer laaggeletterdheid dan je denkt

Mensen met een chronische ziekte komen 4 keer per jaar bij Damzicht op consult. Aryaan: 'Wij geven informatie, doen controles en proberen ze te motiveren gezonder te leven. Na zo’n consult zijn ze weer 3 maanden uit beeld en als je ze terugziet, is er vaak niets veranderd. "Wat doen we verkeerd en hoe kan het anders?" vroegen we ons af. Nu we werken met deze handreiking, komen we erachter hoeveel van onze patiënten laaggeletterd zijn. Mensen geven dat zelf niet aan, vaak uit schaamte. Je denkt dan, ten onrechte, dat de informatie goed is overgekomen.'

Lage gezondheidsvaardigheden

Gezondheidsvaardigheden Turkse vrouwHoe het mis kan gaan bij mensen met lage gezondheidsvaardigheden? 'Een paar maanden geleden kwam een Turkse vrouw op consult met haar kind van 3 jaar,' vertelt Aryaan. 'Het meisje bleek een middenoorontsteking te hebben en we schreven haar antibiotica voor. Ondanks dat ik voldoende tijd had genomen om alles goed uit te leggen, vroeg de moeder voordat ze wegging: “Maar hoe moet ik die antibiotica dan in het oor doen?” Wat voor mij heel vanzelfsprekend was, was dat voor haar niet!'

Onvoldoende basiskennis over het lichaam

Aryaan geeft een ander voorbeeld: 'Een oudere man kwam met een bloedneus op consult. Het was niets ernstigs. Ik probeerde hem gerust te stellen en gaf hem informatie.  Toch ging hij in het weekend naar de huisartsenpost. En de maandag daarna kwam hij opnieuw naar het spreekuur. Hij was nog steeds ongerust. Ik besloot wat meer tijd voor hem vrij te maken en wat bleek? Hij dacht dat hij een hersenbloeding had, dat het bloed rechtstreeks uit zijn hersenen naar buiten kwam. Hij had geen basiskennis over het lichaam. Als ik dat eerder begrepen had, had het een hoop tijd en ongerustheid gescheeld.’

Methodiek Zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardigheden

De methodiek 'Zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardigheden' bestaat uit 9 praktische stappen en een werkboek voor een teamplan. Hiermee kunnen eerstelijns zorgverleners het ondersteunen van zelfmanagement voor mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden stap voor stap organiseren. Naast veel praktische informatie staat de handreiking boordevol tips, verwijzingen naar hulpmiddelen, websites, verdieping en praktijkcases.

Vraag een gratis download aan van de handreiking

Lees ook Gezondheidsvaardigheden in Schiedam: deel 2 waarin verpleegkundig specialist Aryaan Bovenberg en huisarts/projectleider René Koop vertellen over hun aanpak. En deel 3: Gezondheidsvaardigheden op de kaart in Schiedam.

Verder lezen

kennispleinchronischezorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten